آداب عزاداری برای اهل بیت علیهم السلام

آداب عزاداری برای اهل بیت علیهم السلام

 

چکیده

عزاداری برای شخصی که از دنیا رفته است، رفتاری انسانی است و اگر برای شخصیت‌های دینی انجام پذیرد، از مصادیق شعایر الهی است. آداب عزاداری برای اهل بیت علیهم السلام مجموعه‌ای از دستورات دینی است که رعایت آنها موجب سعادت آدمی بوده و آثار و ثمراتی برای او خواهد داشت.

 

1- معنی و مفهوم عزاداری

عزاداری رفتاری خاص است که به مناسبت از دست دادن شخصی، تسلیت به اقوام و آشنایان و دوستداران و… انجام می‌شود و نشانه‌ی محبت به آن شخص است.

 

2- اهمیت عزاداری برای اهل بیت علیهم السّلام

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: نَفَسُ‏ الْمَهْمُومِ‏ لَنَا اَلْمُغْتَمِّ‏ لِظُلْمِنَا تَسْبِيحٌ وَ هَمُّهُ لِأَمْرِنَا عِبَادَةٌ. (بحار الأنوار ج ‏72  ص 83)

نفس کشیدن کسی که برای ما اندوهناک باشد، تسبیح، و غصه و اندوهِ او به خاطر ما، عبادت است.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: لِكُلِ‏ شَيْ‏ءٍ ثَوَابٌ‏ إِلَّا الدَّمْعَةَ فِينَا. (وسائل الشيعه  ج ‏14 ص 597)

هر چيزى پاداش و مزدى دارد، مگر اشكى كه براى ما ريخته شود. (كه چيزى با آن برابرى نمى‌كند و مزد بى‌اندازه دارد. )

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: يَا فُضَيْلُ مَنْ ذَكَرَنَا أَوْ ذُكِرْنَا عِنْدَهُ فَخَرَجَ مِنْ عَيْنِهِ مِثْلُ جَنَاحِ الذُّبَابِ غَفَرَ اللَّهُ لَهُ ذُنُوبَهُ وَ لَوْ كَانَتْ أَكْثَرَ مِنْ زَبَدِ الْبَحْر. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 282)

اى فضيل! هر كس ما را یاد کند، يا در حضور او، از ما یاد شود و از چشمش به اندازه‌ی پر مگسى اشك درآيد، خداوند گناهان او را مى‌بخشد، اگر چه فزون‌تر از كف دريا باشد.

 

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَنْ تَذَكَّرَ مُصَابَنَا وَ بَكَى لِمَا ارْتُكِبَ مِنَّا كَانَ مَعَنَا فِي دَرَجَتِنَا يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَ مَنْ ذُكِّرَ بِمُصَابِنَا فَبَكَى وَ أَبْكَى لَمْ تَبْكِ عَيْنُهُ يَوْمَ تَبْكِي الْعُيُونُ وَ مَنْ جَلَسَ مَجْلِساً يُحْيَا فِيهِ أَمْرُنَا لَمْ يَمُتْ قَلْبُهُ يَوْمَ تَمُوتُ الْقُلُوب‏. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 278)

هركس مصيبت ما را به ياد آورد و به خاطر ستم‌هايى كه بر ما رفته است بگريد، روز قيامت با ما در يك درجه باشد. و هر كه ياد مصيبت ما كند و بگريد و بگرياند؛ در آن روزى كه چشم‌ها مى‌گريند، چشم او نگريد. و هركس در مجلسى بنشيند كه ياد و نام ما در آن زنده مى‌شود، در آن روزى كه دل‌ها مى‌ميرند دل او نميرد.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: قَالَ لِي أَبِي يَا جَعْفَرُ  أَوْقِفْ‏ لِي‏ مِنْ‏ مَالِي‏ كَذَا وَ كَذَا لِنَوَادِبَ تَنْدُبُنِي عَشْرَ سِنِينَ بِمِنًى أَيَّامَ مِنًى‏. (بحار الأنوار ج ‏46 ص 220)

پدرم به من فرمود: اى جعفر! از مال من براى من مقدارى وقف كن (نگهدار) كه تا ده سال، در روزهاى منا (سه روز آخر حج) در سرزمين منا، براى من سوگوارى (و بيان فضايل و مناقب) كنند.

 

3- مراتب عزاداری برای اهل بیت علیهم السّلام

3-1 – غصه و اندوه

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: إِنَّ الْمُوجَعَ قَلْبُهُ لَنَا لَيَفْرَحُ يَوْمَ يَرَانَا عِنْدَ مَوْتِهِ فَرْحَةً  لَا تَزَالُ تِلْكَ الْفَرْحَةُ فِي قَلْبِهِ حَتَّى يَرِدَ عَلَيْنَا الْحَوْض‏. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 290)

كسى كه به خاطر ما قلبش دردناك شود، در روزى كه مرگش فرا برسد و ما را مشاهده کند، نشاطى برايش پيدا شود كه پيوسته اين سرور در او باشد، تا در كنار حوض بر ما وارد گردد.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: وَ مَا بَكَى أَحَدٌ رَحْمَةً لَنَا وَ لِمَا لَقِينَا  إِلَّا رَحِمَهُ اللَّهُ قَبْلَ أَنْ تَخْرُجَ الدَّمْعَةُ مِنْ عَيْنِه‏. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 290)

و هیچ کس از روی دلسوزی برای ما و به خاطر آنچه برسر ما آمده است نگرید، مگر اینکه خداوند پیش از آن که اشک از دیدگانش بیرون آید، او را رحمت کند.

 

3-2 – ریختن قطره‌ای اشک

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَنْ دَمَعَتْ عَيْنُهُ فِينَا دَمْعَةً لِدَمٍ سُفِكَ لَنَا أَوْ حَقٍّ لَنَا نُقِصْنَاهُ أَوْ عِرْضٍ انْتُهِكَ لَنَا أَوْ لِأَحَدٍ مِنْ شِيعَتِنَا بَوَّأَهُ  اللَّهُ تَعَالَى بِهَا فِي الْجَنَّةِ حُقُبا. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 279)

هر كس به خاطر ما، براى خونى كه از ما ريخته شده، يا حقّى كه از ما گرفته شده، يا هتك حرمتى كه به ما، يا به يكى از شيعيان ما شده است، قطره‌ی اشكى از چشمش جارى شود، خداوند بزرگ به سبب آن،  او را روزگارى طولانی در بهشت جاى مى‌دهد.

 

3-3 – جاری شدن اشک بر صورت

اَلْبَاقِرُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: وَ أَيُّمَا مُؤْمِنٍ دَمَعَتْ عَيْنَاهُ دَمْعاً حَتَّى يَسِيلَ عَلَى خَدِّهِ لِأَذًى‏ مَسَّنَا مِنْ‏ عَدُوِّنَا فِي الدُّنْيَا بَوَّأَهُ  اللَّهُ مُبَوَّأَ صِدْق‏. (بحارالأنوار ج ‏44 ص 281)

و هر مؤمنى به دلیل آزارى كه از دشمنان ما در دنيا به ما رسيده گريه كند، تا اینکه اشکش بر گونه‏‌هايش جارى شود، خداوند در بهشت به او جايگاه شايسته‏‌اى دهد.

 

4- عزاداری پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله برای اهل بیت علیهم السّلام

أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلَامُ: بَيْنَا أَنَا وَ فَاطِمَةُ وَ الْحَسَنُ وَ الْحُسَيْنُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ (صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ) إِذِ الْتَفَتَ إِلَيْنَا فَبَكَى فَقُلْتُ مَا يُبْكِيكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ أَبْكِي مِمَّا يُصْنَعُ بِكُمْ بَعْدِي فَقُلْتُ وَ مَا ذَاكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ أَبْكِي‏ مِنْ‏ ضَرْبَتِكَ‏ عَلَى‏ الْقَرْنِ‏ وَ لَطْمِ فَاطِمَةَ خَدَّهَا وَ طَعْنَةِ الْحَسَنِ فِي الْفَخِذِ وَ السَّمِّ الَّذِي يُسْقَى وَ قَتْلِ الْحُسَيْنِ قَالَ فَبَكَى أَهْلُ الْبَيْتِ جَمِيعا. (بحار الأنوار ج ‏28 ص51)

در این میان که من و فاطمه و حسن و حسین نزد رسول خدا (صلی‌الله‌علیه ‌و ‌آله‌) بودیم، آن حضرت رو به ما کرد و گریست. من گفتم: ای رسول خدا، چرا گریه می کنید؟ فرمود: می‌گریم برای آنچه با شما عمل می‌شود! گفتم: آن چیست ای رسول خدا؟ فرمود: گریه کنم از ضربتی که بر فرق تو زنند، و از سیلی که بر گونه فاطمه زنند و از نیزه‌ای که بر ران حسن زنند و زهری که به او نوشانند و از قتل حسین (علیه‌السّلام) . حضرت چنین فرمود و  همه‌ی اهل بیت گریستند.

 

اَلْبَاقِرُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: كَانَ رَسُولُ اللَّهِ (صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ) إِذَا دَخَلَ الْحُسَيْنُ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) اجْتَذَبَهُ إِلَيْهِ ثُمَّ يَقُولُ لِأَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) أَمْسِكْهُ ثُمَ‏ يَقَعُ‏ عَلَيْهِ‏ فَيُقَبِّلُهُ‏ وَ يَبْكِي فَيَقُولُ يَا أَبَهْ لِمَ تَبْكِي فَيَقُولُ يَا بُنَيَّ أُقَبِّلُ مَوْضِعَ السُّيُوفِ مِنْكَ وَ أَبْكِي قَالَ يَا أَبَهْ وَ أُقْتَلُ قَالَ إِي وَ اللَّهِ وَ أَبُوكَ وَ أَخُوكَ وَ أَنْتَ قَالَ يَا أَبَهْ فَمَصَارِعُنَا شَتَّى قَالَ نَعَمْ يَا بُنَيَّ. (بحار الأنوار ج ‏44  ص 261)

هرگاه حضرت حسین بن علی (علیه السلام) نزد پیامبر اکرم (صلی الله علیه وآله)  می‌رفت، حضرت او را به خود می‌چسباند.  سپس به امیرالمؤمنین (علیه السلام) ‌می‌فرمود: او را نگهدار و پس از آن او را بوسیده و می‌گریستند. حسین (علیه‌السّلام) عرض کرد: ‌ای پدر، چرا گریه می‌کنی؟ رسول خدا (صلی الله علیه وآله) ‌فرمود: فرزندم! جاهای شمشیر را بوسیده و می‌گریم. حسین (علیه‌السّلام) عرض کرد: ‌ای پدر! من کشته خواهم شد؟ حضرت فرمود: بلی به خدا قسم! تو و پدرت و برادرت جملگی کشته خواهید شد. عرض کرد: پدر، قبور ما از هم متفرق و پراکنده می‌باشد؟ حضرت ‌فرمود: بلی پسرم!

 

5- عزاداری أمیرالمؤمنین علیه السّلام برای پیامبر صلی الله علیه و آله

قالَ (أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلَامُ) عَلَى قَبْرِ رَسُولِ اللَّهِ (صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ) سَاعَةَ دُفِنَ إِنَ‏ الصَّبْرَ لَجَمِيلٌ‏ إِلَّا عَنْكَ‏ وَ إِنَّ الْجَزَعَ لَقَبِيحٌ إِلَّا عَلَيْكَ وَ إِنَّ الْمُصَابَ بِكَ لَجَلِيلٌ وَ إِنَّهُ قَبْلَكَ وَ بَعْدَكَ لَجَلَلٌ‏. (بحار الأنوار ج ‏79 ص 134)

امیر المؤمنین (علیه السلام) در كنار قبر رسول خدا (صلی الله علیه وآله) چنين عرضه داشت: صبر و شكيبايى زيباست، ولى نه درباره‌ی تو. و جزع و بى تابى زشت است، اما نه بر فراق تو. مصيبت وفات تو بسيار سنگين است و هر مصيبتى پيش از تو و بعد از تو، در برابر آن كوچك و حقير است.

 

6- عزاداری امام حسین علیه السّلام برای امام حسن علیه السّلام

اَلسّجادُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: أَنَّ الْحُسَيْنَ بْنَ عَلِيٍّ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) دَخَلَ يَوْماً إِلَىَّ الْحَسَنِ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) فَلَمَّا نَظَرَ إِلَيْهِ بَكَى فَقَالَ لَهُ  مَا يُبْكِيكَ يَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ قَالَ أَبْكِي لِمَا يُصْنَعُ بِكَ فَقَالَ لَهُ الْحَسَنُ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) إِنَ‏ الَّذِي‏ يُؤْتَى‏ إِلَيَّ‏ سَمًّ يُدَسُّ‏ إِلَيَّ‏ فَأُقْتَلُ‏ بِهِ ‏… (بحار الأنوار ج ‏45  ص 218)

يك روز امام حسين (علیه السلام)  نزد امام حسن (علیه السلام)  رفت. وقتى به امام حسن نظر كرد، گريان شد. امام حسن فرمود: يا حسين! براى چه گريان شدى؟ فرمود: براى آن ظلمى كه در حق تو خواهد شد. امام حسن (عليه السلام) فرمود: آنچه موجب قتل من مى‏‌شود يك زهرى است كه به وسيله‌ی دسيسه‌اى بخورد من داده خواهد شد…

 

7- عزاداری امام صادق علیه السّلام برای اهل بیت علیهم السّلام

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: إِنِّي‏ لَمْ‏ أَذْكُرْ مَصْرَعَ‏ بَنِي‏ فَاطِمَةَ  إِلَّا خَنَقَتْنِي‏ لِذَلِكَ عَبْرَةٌ. (بحار الأنوار ج ‏43 ص 155)

من هرگز شهادت فرزندان فاطمه (علیها سلام) را به یاد نیاوردم، مگر آنکه به خاطر آن، چشمانم اشکبار گشت.

 

8- عزاداری برای امام حسین علیه السّلام

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: قَالَ إِنَّ لِقَتْلِ الْحُسَيْنِ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) حَرَارَةً فِي‏ قُلُوبِ‏ الْمُؤْمِنِينَ لَا تَبْرُدُ أَبَدا. (مستدرك الوسائل ج ‏10 ص 318)

برای شهادت حسین (علیه السّلام) حرارت و گرمایی در دل‌های مؤمنان است که هرگز سرد و خاموش نمی‌شود.

 

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: يَا ابْنَ شَبِيبٍ! إِنْ‏ كُنْتَ‏ بَاكِياً لِشَيْ‏ءٍ فَابْكِ لِلْحُسَيْنِ بْنِ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ فَإِنَّهُ ذُبِحَ كَمَا يُذْبَحُ الْكَبْش وَ قُتِلَ مَعَهُ مِنْ أَهْلِ بَيْتِهِ ثَمَانِيَةَ عَشَرَ رَجُلًا مَا لَهُمْ فِي الْأَرْضِ شَبِيهُون‏. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 286)

اى پسر شبيب! اگر بخواهى براى چيزى گريه كنى، براى امام حسين گريه كن! زيرا آن مظلوم به نحوى ذبح شد كه گوسفند ذبح مى‏‌شود و تعداد هجده نفر از مردان خانواده‌اش با او شهيد شدند كه در زمين، شبيه و نظيرى نداشتند.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: نِيحَ‏ عَلَى‏ الْحُسَيْنِ‏ بْنِ‏ عَلِيٍ(عَلَيْهِمَا السَّلَامُ)‏ سَنَةً فِي‏ كُلِ‏ يَوْمٍ‏ وَ لَيْلَةٍ وَ ثَلَاثَ سِنِينَ مِنَ الْيَوْمِ الَّذِي أُصِيبَ فِيهِ. (بحار الأنوار ج ‏79 ص 102)

یک سال تمام، هر شب و روز بر حسین بن علی(علیه السّلام) نوحه خوانی شد و سه سال، در روز شهادتش سوگواری برپا گشت.

 

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: فَعَلَى‏ مِثْلِ‏ الْحُسَيْنِ‏ فَلْيَبْكِ‏ الْبَاكُونَ‏ فَإِنَّ الْبُكَاءَ عَلَيْهِ يَحُطُّ الذُّنُوبَ الْعِظَام‏. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 284)

گریه کنندگان باید بر کسی همچون حسین (علیه السّلام) گریه کنند، چرا که گریستن برای او، گناهان بزرگ را فرو می‌ریزد.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: وَكَّلَ اللَّهُ بِقَبْرِ الْحُسَيْنِ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) أَرْبَعَةَ آلَافِ مَلَكٍ شُعْثٌ غُبْرٌ  يَبْكُونَهُ‏ إِلَى‏ يَوْمِ‏ الْقِيَامَةِ.  (كافی ج ‏4 ص 581)

چهار هزار فرشته نزد قبر سيدالشهدا (عليه السّلام) ژوليده و غبارآلود، تا روز قيامت بر آن حضرت مى‌گريند.

 

1 -8- عزاداری اهل بیت علیهم السّلام برای امام حسین علیه السّلام

اَلْبَاقِرُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: كَانَ‏ النَّبِيُ‏ (صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ) فِي‏ بَيْتِ‏ أُمِ‏ سَلَمَةَ فَقَالَ‏ لَهَا لَا يَدْخُلْ‏ عَلَيَّ‏ أَحَدٌ، فَجَاءَ الْحُسَيْنُ‏ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) وَ هُوَ طِفْلٌ فَمَا مَلَكَتْ مَعَهُ شَيْئاً حَتَّى دَخَلَ عَلَى النَّبِيِّ (صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ) فَدَخَلَتْ‏ أُمُّ سَلَمَةَ عَلَى أَثَرِهِ فَإِذَا الْحُسَيْنُ عَلَى صَدْرِهِ وَ إِذَا النَّبِيُّ (صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ) يَبْكِي وَ إِذَا فِي يَدِهِ شَيْ‏ءٌ يُقَبِّلُهُ فَقَالَ النَّبِيُّ (صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ) يَا أُمَّ سَلَمَةَ إِنَّ هَذَا جَبْرَئِيلُ يُخْبِرُنِي أَنَّ هَذَا مَقْتُولٌ وَ هَذِهِ التُّرْبَةُ الَّتِي يُقْتَلُ عَلَيْهَا فَضَعِيهِ عِنْدَكِ فَإِذَا صَارَتْ دَماً فَقَدْ قُتِلَ حَبِيبِي. (أمالی صدوق ص 139)

پیغمبر (صلی الله علیه وآله) در خانه‌‌ی ام‌سلمه بود و به او سفارش کرد کسی نزد او نیاید. امام حسین (علیه‌السّلام) که در آن زمان خردسال بود، آمد و نتوانست مانع او شود و وی بر پیامبر (صلی الله علیه وآله) وارد شد. ام‌سلمه دنبالش رفت. حسین روی سینه پیغمبر بود و پیغمبر گریه می‌کرد و چیزی را در دست خود زیر و رو می‌کرد. پیغمبر فرمود : ای‌ ام‌سلمه! این جبرئیل است که به من خبر می‌دهد که حسین کشته می‌شود و این خاکی است که روی آن کشته شود! آن را نزد خود نگهدار و وقتی خونین شد، محبوب من (حسین) کشته شده است.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: دَخَلَتْ فَاطِمَةُ عَلَى‏ رَسُولِ اللَّهِ (صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ) وَ عَيْنَاهُ تَدْمَعُ فَسَأَلَتْهُ مَا لَكَ فَقَالَ إِنَّ جَبْرَئِيلَ أَخْبَرَنِي أَنَّ أُمَّتِي تَقْتُلُ حُسَيْناً فَجَزِعَتْ‏ وَ شَقَ‏ عَلَيْهَا فَأَخْبَرَهَا بِمَنْ يَمْلِكُ مِنْ وُلْدِهَا فَطَابَتْ نَفْسُهَا وَ سَكَنَتْ. (بحار الأنوار ج ‏ 44 ص 234)

حضرت فاطمه (علیها سلام) بر رسول خدا (صلّى اللَّه عليه و آله) داخل شد، در حالى كه چشمان پیامبر اشكبار بود. حضرت فاطمه از آن حضرت پرسيد: شما را چه مى‏‌شود؟ رسول خدا فرمود: جبرئيل به من خبر داد كه امّتم حسين را مى‏‌كشند. حضرت فاطمه بی‌تابی کرده و گریبان چاک کرد. سپس رسول خدا به آن حضرت خبر داد كه يكى از فرزندان این مولود [حضرت مهدی علیه السلام]، مالكِ امور خواهدگشت. (و انتقام او را از قاتلين خواهد گرفت.) پس (از اين خبر، حضرت فاطمه) خشنود شدند و نَفْس مبارك ایشان آرام گرفت.

 

اَلحَسَنُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: وَ لَكِنْ لَا يَوْمَ كَيَوْمِكَ يَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ يَزْدَلِفُ إِلَيْكَ ثَلَاثُونَ أَلْفَ رَجُلٍ يَدَّعُونَ أَنَّهُمْ مِنْ أُمَّةِ جَدِّنَا مُحَمَّدٍ (صَلَّی اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِه) وَ يَنْتَحِلُونَ دِينَ الْإِسْلَامِ فَيَجْتَمِعُونَ عَلَى قَتْلِكَ وَ سَفْكِ دَمِكَ وَ انْتِهَاكِ حُرْمَتِكَ وَ سَبْيِ ذَرَارِيِّكَ وَ نِسَائِكَ وَ انْتِهَابِ ثِقْلِكَ فَعِنْدَهَا تَحِلُّ بِبَنِي أُمَيَّةَ اللَّعْنَةُ وَ تُمْطِرُ السَّمَاءُ رَمَاداً وَ دَماً وَ يَبْكِي عَلَيْكَ كُلُّ شَيْ‏ءٍ حَتَّى الْوُحُوشُ فِي الْفَلَوَاتِ وَ الْحِيتَانُ فِي الْبِحَار. (بحار الأنوار ج ‏45  ص 218)

و امّا هيچ روزى مثل روز (عاشوراى) تو نخواهد بود يا ابا عبداللَّه! زيرا تعداد سى هزار نفر مرد در اطراف تو اجتماع می‌كنند، كه گمان مى‏‌کنند از امّت جدّ ما محمد (صلّى اللَّه عليه و آله) خواهند بود و خود را به دين اسلام مى‏‌بندند! آنان براى كشتن، ريختن خون، هتك حرمت، اسير كردن فرزندان و زنان و تاراج کردن اموال تو ازدحام خواهند كرد. در يك چنين موقع است كه لعنت خدا دامنگير بنى اميه مى‏‌شود. آسمان، خاكستر و خون می‌بارد. هر چيزى براى مظلوميت تو گريان مى‌‏شود، حتى حیوانات وحشی در صحرا و ماهيان درياها.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: وَ أَمَّا عَلِيُّ بْنُ الْحُسَيْنِ (عَلَيْهِمَا السَّلَامُ) فَبَكَى عَلَى الْحُسَيْنِ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) عِشْرِينَ‏ سَنَةً أَوْ أَرْبَعِينَ‏ سَنَةً، مَا وُضِعَ‏ بَيْنَ‏ يَدَيْهِ‏ طَعَامٌ‏ إِلَّا بَكَى‏. (بحار الأنوار ج ‏12 ص 264 )

حضرت سجاد (علیه السّلام) مدّت بیست یا چهل سال بر امام حسین (علیه السّلام) گریستند و طعام و غذایی نبود که در مقابل حضرت بگذارند، مگر آنکه حضرتش (به یاد پدرشان) گریه می‌کرد.

 

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: كَانَ أَبِي إِذَا دَخَلَ شَهْرُ الْمُحَرَّمِ‏ لَا يُرَى‏ ضَاحِكاً وَ كَانَتِ الْكَآبَةُ تَغْلِبُ عَلَيْهِ، حَتَّى يَمْضِيَ مِنْهُ عَشَرَةُ أَيَّامٍ، فَإِذَا كَانَ يَوْمُ الْعَاشِرِ، كَانَ ذَلِكَ الْيَوْمُ يَوْمَ مُصِيبَتِهِ وَ حُزْنِهِ وَ بُكَائِهِ. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 284)

هر گاه ماه محرم فرا می‌رسید، پدرم (موسی بن جعفر علیه السّلام) دیگر خندان دیده نمی‌شد و غم و افسردگی بر او غلبه می‌یافت، تا آنکه ده روز از محرم می‌گذشت. روز دهم محرم که می‌شد، آن روز، روز مصیبت و اندوه و گریه پدرم بود.

 

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: إِنَ‏ يَوْمَ‏ الْحُسَيْنِ (عَلَيْهِ السَّلَامُ)‏ أَقْرَحَ‏ جُفُونَنَا وَ أَسْبَلَ‏ دُمُوعَنَا وَ أَذَلَّ عَزِيزَنَا بِأَرْضِ كَرْبٍ وَ بَلَاءٍ أَوْرَثَتْنَا الْكَرْبَ وَ الْبَلَاءَ إِلَى يَوْمِ الِانْقِضَاء فَعَلَى مِثْلِ الْحُسَيْنِ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) فَلْيَبْكِ الْبَاكُونَ فَإِنَّ الْبُكَاءَ عَلَيْهِ يَحُطُّ الذُّنُوبَ الْعِظَام‏.  (بحار الأنوار ج ‏44 ص 284)

روز (شهادتِ) حسين(عليه السلام) پلك هاى ما را زخمى و اشك هايمان را جاری کرد،  و عزيز ما را در سرزمين اندوه و محنت، خوار ساخت و براى ما اندوه و غم را تا روز قيامت، بر جا گذاشت. پس گريه كنندگان بايد براى مانند حسين (عليه السلام) بگريند، كه گريه بر او، گناهان بزرگ را مى‌زُدايد.

 

9- آداب عزاداری برای امام حسین علیه السّلام

9-1 – پوشیدن لباس سیاه

اَلسّجادُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: لَمَّا قُتِلَ الْحُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ (عَلَيْهِمَا السَّلَامُ) لَبِسَ نِسَاءُ بَنِي‏ هَاشِمٍ‏ السَّوَادَ وَ الْمُسُوحَ وَ كُنَّ لَا يَشْتَكِينَ مِنْ حَرٍّ وَ لَا بَرْدٍ وَ كَانَ عَلِيُّ بْنُ الْحُسَيْنِ (عَلَيْهِ السَّلَام) يَعْمَلُ لَهُنَّ الطَّعَامَ لِلْمَأْتَم‏. (بحار الأنوار ج ‏45 ص 188)

وقتى حسين بن على (عليه السلام) كشته شد، زنان بنى هاشم، لباس سياه و خشن بر تن كردند و از هيچ گرما و سردى، شِكوه نمى‌كردند. على بن الحسين (عليه السلام) در [موقع ]سوگوارى آنان، غذا تهيّه مى‌كرد.

 

9-2 – اشک ریختن

اَلحُسَینُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: أَنَا قَتِيلُ‏ الْعَبْرَةِ لَا يَذْكُرُنِي‏ مُؤْمِنٌ‏ إِلَّا بَكَى‏. (بحار الأنوار ج ‏44  ص279)

من کُشته اشکم. هیچ مؤمنی مرا یاد نمی‌کند، مگر آنکه (به دلیل مصیبت‌هایم) گریه می‌کند.

 

اَلْبَاقِرُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: أَيُّمَا مُؤْمِنٍ دَمَعَتْ عَيْنَاهُ لِقَتْلِ الْحُسَيْنِ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) دَمْعَةً حَتَّى تَسِيلَ عَلَى خَدِّهِ بَوَّأَهُ اللَّهُ بِهَا فِي الْجَنَّةِ غُرَفاً يَسْكُنُهَا أَحْقَابا. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 285)

هر مؤمنى كه چشمانش براى كشته شدن حسين (عليه السلام) گريان شود، به طورى كه اشك بر گونه‌هايش سرازير گردد، خداوند به سبب آن، او را در غرفه‌هاى بهشتى جاى دهد كه روزگاران درازى را در آنها به سر بَرَد.

 

9-3 – ناله و شیون

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: كُلُّ الْجَزَعِ‏ وَ الْبُكَاءِ مَكْرُوهٌ‏، سِوَى‏ الْجَزَعِ‏ وَ الْبُكَاءِ عَلَى الْحُسَيْنِ (عَلَيْهِ السَّلَامُ). (بحار الأنوار ج ‏44 ص 280)

هر نالیدن و گریه‌ای کراهت دارد، مگر ناله و گریه بر حسین (علیه السّلام).

 

سَكَيْنَةَ بِنْتِ الْحُسَيْنِ (عَلَيْهِ السَّلَام) قَالَتْ لَمَّا قُتِلَ الْحُسَيْنُ (عَلَيْهِ السَّلَام) اعْتَنَقْتُهُ فَأُغْمِيَ عَلَيَّ فَسَمِعْتُهُ يَقُول‏:

شِيعَتِي مَا إِنْ شَرِبْتُمْ             رَيَّ عَذْبٍ فَاذْكُرُونِي‏

أَوْ سَمِعْتُمْ بِغَرِيبٍ                 أَوْ شَهِيدٍ فَانْدُبُونِي‏

(مستدرك الوسائل ج ‏17 ص 26)

سَكينه، دختر حسين (عليه السلام) گفت: هنگامى كه حسين (عليه السلام) كشته شد، به گردن او آويختم و بيهوش شدم و شنيدم كه می‌فرمود: پيروان من! هر گاه از آب گوارا سيراب شُديد، يا در باره‌ی غريب يا شهيدى چيزى شنيديد، بر من ناله كنيد.

 

9-4 – لطمه زدن بر صورت خود

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: وَ لَقَدْ شَقَقْنَ الْجُيُوبَ وَ لَطَمْنَ الْخُدُودَ الْفَاطِمِيَّاتُ عَلَى الْحُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ (عَلَيْهِ السَّلَام) وَ عَلَى‏ مِثْلِهِ‏ تُلْطَمُ‏ الْخُدُودُ وَ تُشَقُّ الْجُيُوبُ. (وسائل الشيعه  ج ‏22 ص 402)

زنان فاطمى براى حسين بن على (عليه السلام) گريبان چاك كردند ولطمه بر صورت زدند و براى چنين مصيبتى بايد كه لطمه بر صورت زد و گريبان چاک کرد.

 

9-5 – نوحه خوانی

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَا مِنْ‏ أَحَدٍ قَالَ‏ فِي‏ الْحُسَيْنِ‏ (عَلَيْهِ السَّلَام) شِعْراً فَبَكَى‏ وَ أَبْكَى بِهِ إِلَّا أَوْجَبَ اللَّهُ لَهُ الْجَنَّةَ وَ غَفَرَ لَه‏. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 283)

هیچ کس نیست که درباره حسین (علیه السّلام) شعری بسراید و بگرید و با آن بگریاند، مگر آنکه خداوند، بهشت را بر او واجب می‌کند و او را می‌آمرزد.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَنْ‏ أَنْشَدَ فِي الْحُسَيْنِ (عَلَيْهِ السَّلَام) بَيْتاً مِنْ شِعْرٍ فَبَكَى وَ أَبْكَى عَشَرَةً فَلَهُ وَ لَهُمُ الْجَنَّةُ. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 289)

كسى كه در مرثيه حضرت امام حسين (عليه السّلام) يك بيت شعر خوانده پس گريه كند، و ده نفر را بگرياند، بهشت براى او، و آن ده نفر مى‌‏باشد.

 

9-6 – تباکی

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: وَ مَنْ‏ أَنْشَدَ فِي‏ الْحُسَيْنِ‏ بَيْتاً فَبَكَى‏ وَ أَظُنُّهُ‏ قَالَ‏ أَوْ تَبَاكَى‏ فَلَهُ‏ الْجَنَّة. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 289)

و كسى كه يك بيت شعر در مصيبت حضرت امام حسين (عليه السّلام) خوانده و خود بگريد، (راوى مى‏‌گويد) گمان می‌كنم امام (عليه السّلام) فرمود: يا خود را به صورت گريه كن درآورَد، بهشت براى او مى‌باشد.

 

مُوسَى عَلَيْهِ السَّلَام: فَقَالَ سُبْحَانَهُ : يَا مُوسَى  وَ اعْلَمْ أَنَّهُ مَنْ بَكَى عَلَيْهِ أَوْ أَبْكَى أَوْ تَبَاكَى‏ حَرَّمْتُ جَسَدَهُ عَلَى النَّارِ. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 308)

خداوند به حضرت موسی فرمود: ای موسی! بدان، كسى كه براى او (حسين علیه السلام) گريان شود، يا ديگران را بگرياند، يا تباکی (خود را شبيه به گريه ‏كنندگان) کند، جسدش را به آتش جهنم حرام می‌کنم.

 

10- آداب عزاداری برای امام حسین علیه السّلام در روز عاشورا

10-1 – برپایی مجلس عزاداری

وَ جَاءَتِ الرِّوَايَةُ عَنِ الصَّادِقِ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) بِاجْتِنَابِ‏ الْمَلَاذِّ فِيهِ‏ وَ إِقَامَةِ سُنَنِ الْمَصَائِب‏…(وسائل الشيعه ج ‏14 ص 505)

از امام صادق (علیه السلام) روایتی آمده است که (در روز عاشورا) از سكوت و گوشه گيرى پرهيز شود، و در آن روز آيين عزادارى برپا شود و مصائب (اهل بيت عليهم السلام) بازگو گردد.

 

10-2 – نوحه خوانی در روز عاشورا

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: يَا دِعْبِلُ أُحِبُّ أَنْ‏ تُنْشِدَنِي‏ شِعْراً فَإِنَ‏ هَذِهِ الْأَيَّامَ أَيَّامَ حُزْنٍ كَانَتْ عَلَيْنَا أَهْلَ الْبَيْتِ(عَلَيْهِم السَّلَامُ). (بحار الأنوار ج ‏45 ص 257)

ای دعبل! دوست دارم که برایم شعری بسرایی و بخوانی، چرا که این روزها (ایام عاشورا) روز اندوه و غمی است که بر ما خاندان رفته است.

 

10-3 – اشک ریختن در روز عاشورا

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: وَ مَنْ كَانَ يَوْمُ عَاشُورَاءَ يَوْمَ مُصِيبَتِهِ وَ حُزْنِهِ وَ بُكَائِهِ جَعَلَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ يَوْمَ الْقِيَامَةِ يَوْمَ فَرَحِهِ وَ سُرُورِهِ وَ قَرَّتْ بِنَا فِي الْجِنَانِ عَيْنُهُ. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 284)

هر كس روز عاشورا، روز ماتم و اندوه و گريه‌اش باشد، خداوند عزیز و بلندمرتبه، قيامت را روزِ شادى و خوشحالى‏ او قرار مى‏‌دهد و چشمش در بهشت به ما روشن مى‏‌شود.

 

10-4 – ترک زینت

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَا اكْتَحَلَتْ هَاشِمِيَّةٌ وَ لَا اخْتَضَبَتْ‏ وَ لَا رُئِيَ‏ فِي دَارِ هَاشِمِيٍّ دُخَانٌ خَمْسَ حِجَجٍ  حَتَّى قُتِلَ عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ زِيَادٍ. (بحار الأنوار ج ‏45 ص 386)

هيچ زن هاشمى، سُرمه نكشيد و مو رنگ نكرد و پنج سال، هيچ دودى از خانه خاندان هاشميان برنخاست،تا زمانى كه عبيد اللّه بن زياد، كشته شد.

 

10-5 – ترک لذّات

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: وَ الْإِمْسَاكِ عَنِ الطَّعَامِ وَ الشَّرَابِ إِلَى أَنْ تَزُولَ الشَّمْسُ وَ التَّغَذِّي‏ بَعْدَ ذَلِكَ‏ بِمَا يَتَغَذَّى‏ بِهِ أَصْحَابُ الْمَصَائِبِ كَالْأَلْبَانِ وَ مَا أَشْبَهَهَا دُونَ اللَّذِيذِ مِنَ الطَّعَامِ وَ الشَّرَابِ. (وسائل الشيعه ج ‏14 ص 505)

و از خوردن و آشاميدن تا ظهر عاشورا خوددارى شود و پس از ظهر آن روز هم به غذاى سوگوار، مانند شير اكتفا شود؛ بدون آنكه از خوردنى و آشاميدنى خوش طعم استفاده شود.

 

10-6 – ترک کسب و کار

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَنْ تَرَكَ‏ السَّعْيَ‏ فِي‏ حَوَائِجِهِ‏ يَوْمَ‏ عَاشُورَاءَ قَضَى‏ اللَّهُ‏ لَهُ حَوَائِجَ الدُّنْيَا وَ الْآخِرَةِ. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 284)

هر كس در روز عاشورا، تلاش و كوشش براى بر آوردن نيازهايش را رها كند، خداوند نيازهاى دنيا و آخرت او را بر آورده مى‌‏سازد.

 

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَنْ سَمَّى يَوْمَ عَاشُورَاءَ يَوْمَ بَرَكَةٍ وَ ادَّخَرَ فِيهِ لِمَنْزِلِهِ شَيْئاً، لَمْ يُبَارَكْ لَهُ فِيمَا ادَّخَرَ وَ حُشِرَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مَعَ يَزِيدَ وَ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ زِيَادٍ وَ عُمَرَ بْنِ سَعْدٍ لَعَنَهُمُ اللَّهُ إِلَى أَسْفَلِ دَرْكٍ مِنَ النَّارِ. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 284)

هر كس روز عاشورا را روز بركت بنامد و در اين روز براى خانه‌ی خود چيزى ذخيره كند، در آنچه اندوخته است، به او بركت داده نمى‌‏شود و روز قيامت با يزيد و عبيد اللَّه بن زياد و عمر بن سعد، كه لعنت خداوند بزرگ بر آنان باد، در پايين‌ترين طبقه دوزخ، محشور مى‌شود.

 

اَلْبَاقِرُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: في يَوم ِعاشوراءَ. .. فَإِنِ اسْتَطَعْتَ أَنْ لَا تَنْتَشِرَ يَوْمَكَ فِي حَاجَةٍ فَافْعَلْ، فَإِنَّهُ يَوْمُ نَحْسٍ، لَا تُقْضَى‏ فِيهِ حَاجَةُ مُؤْمِنٍ وَ إِنْ قُضِيَتْ لَمْ يُبَارَكْ لَهُ فِيهَا وَ لَمْ يَرَ رُشْداً وَ لَا تَدَّخِرَنَّ لِمَنْزِلِكَ شَيْئاً  فَإِنَّهُ مَنِ ادَّخَرَ لِمَنْزِلِهِ شَيْئاً فِي ذَلِكَ الْيَوْمِ لَمْ يُبَارَكْ لَهُ فِيمَا يَدَّخِرُهُ وَ لَا يُبَارَكُ لَهُ فِي أَهْلِه‏. (بحار الأنوار ج ‏98 ص 290)

در روز عاشورا… اگر توانستى در پىِ برآوردن حاجتى نروى، نرو! چرا كه عاشورا، روز شومى است و حاجتى در آن، برآورده نمى‌شود، و اگر هم برآورده شود، بركتى ندارد و پيشرفتى نمى‌بيند. همچنين در اين روز، براى خانه‌ات چيزى را ذخيره نكن، كه هر كس در روز عاشورا براى خانه‌اش چيزى بيندوزد، در اندوخته‌اش بركتى نخواهد بود و در خانواده‌اش نيز بركتى نخواهد بود.

 

10-7 – تسلیت گویی

مَالِكٍ الْجُهَنِيِّ:. .. قُلْتُ  فَكَيْفَ يُعَزِّي بَعْضُهُمْ بَعْضاً قَالَ الباقرُ (عَلَيْهِ السَّلَام)  يَقُولُونَ عَظَّمَ اللَّهُ أُجُورَنَا بِمُصَابِنَا بِالْحُسَيْنِ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) وَ جَعَلَنَا وَ إِيَّاكُمْ‏ مِنَ‏ الطَّالِبِينَ‏ بِثَأْرِهِ مَعَ وَلِيِّهِ الْإِمَامِ الْمَهْدِيِّ مِنْ آلِ مُحَمَّدٍ (عَلَيْهِمَا السَّلَامُ)‏. (بحار الأنوار ج ‏98 ص 290)

مالك جُهَنى (در باره‌ی برپايى ماتم در روز عاشورا براى امام حسين عليه السلام) عرض کردم: چگونه برخى به يكديگر تسليت بگويند؟  امام باقر (عليه السلام) فرمود: چنين مى‌گويند: خداوند، پاداش‌هاى ما را بر سوگوارى حسين (عليه السلام) بزرگ گرداند و ما و شما را همراه با ولىّ خودش، مهدىِ خاندان محمّد (صلى الله عليه و آله)، از خون‌خواهان او (حسين عليه السلام) قرار دهد.

 

11- آثار رعایت آداب عزاداری برای اهل بیت علیهم السّلام

11-1 – پاداش خداوند

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَنْ بَكَى وَ أَبْكَى عَلَى مُصَابِنَا وَ لَوْ وَاحِداً كَانَ أَجْرُهُ عَلَى اللَّهِ. (بحار الأنوار  ج ‏45  ص257)

هر كس در مصيبت ما بگِريد و ديگرى، اگر چه يك نفر را بگريانَد، پاداش او با خداست.

 

11-2 – محشور شدن با اهل بیت علیهم السّلام

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَنْ ذَرَفَتْ عَيْنَاهُ عَلَى مُصَابِنَا وَ بَكَى لِمَا أَصَابَنَا مِنْ أَعْدَائِنَا حَشَرَهُ اللَّهُ مَعَنَا فِي زُمْرَتِنَا. (بحار الأنوار ج ‏45 ص257)

هر كس ديدگانش بر مصيبت ما اشك بريزد و براى آنچه از دشمنانمان به ما رسيده است، گریه کند، خداوند، او را در زُمره‌ی ما محشور می‌کند.

 

11-3 – پاداش بهشت در آداب عزاداری

اَلرَسُولُ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ:‏‏ يَا فَاطِمَةُ كُلُّ عَيْنٍ بَاكِيَةٌ يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِلَّا عَيْنٌ بَكَتْ عَلَى مُصَابِ الْحُسَيْنِ فَإِنَّهَا {ضاحِكَةٌ مُسْتَبْشِرَةٌ.} (عبس/39) بِنَعِيمِ الْجَنَّةِ. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 293)

فاطمه جان! روز قیامت هر چشمی گریان است، مگر چشمی که در مصیبت و عزای حسین گریسته باشد، همانا آن چشم در قیامت خندان است و به نعمت‌های بهشتی مژده داده می‌شود.

 

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: يَا ابْنَ شَبِيبٍ إِنْ سَرَّكَ أَنْ تَكُونَ مَعَنَا فِي الدَّرَجَاتِ الْعُلَى مِنَ الْجِنَانِ فَاحْزَنْ‏ لِحُزْنِنَا وَ افْرَحْ‏ لِفَرَحِنَا. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 286)

ای پسر شبیب! اگر خوشحال می‌شوی از اینکه در درجات عالی بهشت با ما باشی، در اندوه ما اندوهگین و در شادی ما شاد باش!

 

11-4 – سیرآب شدن با آب کوثر

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَا مِنْ‏ عَيْنٍ‏ بَكَتْ‏ لَنَا إِلَّا نُعِّمَتْ‏ بِالنَّظَرِ إِلَى‏ الْكَوْثَرِ وَ سُقِيَتْ مِنْه‏. (بحار الأنوار ج ‏8 ص 23)

هیچ چشمی نیست که برای ما بگرید، مگر اینکه برخوردار از نعمت نگاه به کوثر می‌شود و از آن سیرابش می‌کنند.

 

11-5 – حرام شدن آتش دوزخ

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَنْ‏ ذُكِرْنَا عِنْدَهُ‏ فَفَاضَتْ‏ عَيْنَاهُ‏ حَرَّمَ‏ اللَّهُ‏ وَجْهَهُ‏ عَلَى‏ النَّار. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 285)
نزد هر كس كه از ما (و مظلوميت ما) ياد شود و چشمانش پر از اشك گردد، خداوند چهره‌اش را بر آتش دوزخ حرام مى‌كند.

 

11-6 – آمرزش گناهان

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَنْ ذُكِرْنَا عِنْدَهُ فَفَاضَتْ‏ عَيْنَاهُ‏ وَ لَوْ مِثْلَ جَنَاحِ الذُّبَابِ غُفِرَ لَهُ ذُنُوبُهُ وَ لَوْ كَانَتْ مِثْلَ زَبَدِ الْبَحْر. (بحار الأنوار ج ‏44 ص 285)

هركس در حضور او از ما ياد شود و به اندازه‌ی پر مگسى اشك از ديدگانش بيرون آيد، خداوند گناهان او را بيامرزد؛ حتى اگر بيشتر از كف دريا باشد.

 

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَنْ‏ بَكَى‏ عَلَى‏ مُصَابِ‏ جَدِّيَ الْحُسَيْنِ غَفَرَ اللَّهُ لَهُ ذُنُوبَهُ الْبَتَّة. (بحار الأنوار ج ‏45 ص257)

هر كس براى مصيبت جدّم حسين گريه كند، خداوند بی‌تردید گناهان او را مى‌آمرزد.

 

11-7 – طلب مغفرت امام حسین علیه السّلام

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: إِنَّ الْحُسَيْنَ بْنَ عَلِيٍّ (عَلَيْهِمَا السَّلَامُ)… إِنَّهُ‏ لَيَرَى‏ مَنْ‏ يَبْكِيهِ فَيَسْتَغْفِرُ لَهُ وَ يَسْأَلُ آبَاءَهُ (عَلَيْهِمُ السَّلَام) أَنْ يَسْتَغْفِرُوا لَهُ وَ يَقُولُ: لَوْ يَعْلَمُ زَائِرِي مَا أَعَدَّ اللَّهُ لَهُ لَكَانَ فَرَحُهُ أَكْثَرَ مِنْ جَزَعِهِ وَ إِنَّ زَائِرَهُ لَيَنْقَلِبُ وَ مَا عَلَيْهِ مِنْ ذَنْب‏. (بحار الأنوار ج ‏44 ص281)

همانا امام حسین (علیه السّلام)… هر كسى را كه برايش گريه می‌كند، مى‏‌بيند و برايش طلب مغفرت می‌کند، از پدران خود تقاضا می‌كند كه براى او طلب آمرزش کنند. امام حسين می‌فرمايد: اگر زائر من بداند كه خدا چه ثواب‌هایى برايش مهيّا کرده است، خوشحالى وى از گريه و زارى او بيشتر خواهد شد، هنگامى كه زائر آن حضرت از زيارت باز می‌گردد، هيچ گناهى نخواهد داشت.