آداب برائت

چکیده

برائت از دشمنان خدا و اهل بیت علیهم السلام در کنار دوستی آنان از ارکان ایمان به شمار می‌رود. در آداب برائت چگونگی بیزاری از دشمنان بر اساس قرآن و روایات بیان شده است که در تقویت ایمان نقش کلیدی دارد.

 

واژه های مرتبط

برائت، تبری، بیزاری، انزجار، دشمنی

 

۱- معنی و مفهوم برائت

برائت در لغت به معنای پاکی، پاک شدن از عیب، دوری، رهایی و خلاص شدن آمده است. (لسان العرب).

برائت به معنای بیزاری، انزجار و دشمنی و در نقطه مقابل محبت، موالات و دوستی است. (الفروق اللغویه).

 

۲- اهمیت برائت

اَللهُ تَعالی: يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَتَّخِذُوا عَدُوِّي وَ عَدُوَّكُمْ أَوْلِيَاءَ. (ممتحنه/۱)

ای اهل ایمان! دشمنان من و دشمنان خودتان را دوستان خود مگیرید.

 

اَللهُ تَعالی: يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَتَوَلَّوْا قَوْمًا غَضِبَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ. (ممتحنه/۱۳)

ای مؤمنان! با قومی که خدا بر آنان خشم گرفته، دوستی نکنید.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: ثَلَاثٌ هُنَّ مِنْ عَلَامَاتِ الْمُؤْمِنِ عِلْمُهُ بِاللَّهِ وَ مَنْ يُحِبُّ وَ مَنْ يُبْغِضُ. (بحار الانوار ج ۱ ص ۲۱۵)

این سه چیز از علامت‌های مؤمن است: علم و معرفت او به خدای تعالی و اینکه چه کسی را دوست می‌دارد و چه کسی را دشمن.

 

اَلرَسُولُ صَلَّی اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ:  مَنْ أَحَبَّ فِي اللَّهِ وَ أَبْغَضَ فِي اللَّهِ وَ أَعْطَی فِي اللَّهِ وَ مَنَعَ فِي اللَّهِ فَهُوَ مِنْ أَصْفِيَاءِ اللَّه. (بحار الانوار ج ۶۶ ص ۲۴۰)

کسی که برای خدا دوست بدارد، برای خدا دشمن بدارد، و به خاطر خدا عطا کند، پس او از برگزیدگان خداوند است.

 

أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلَامُ: إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ (صَلَّی اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ) كَانَ يَقُولُ‏ مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ فَلَا يُؤَاخِيَنَّ كَافِراً وَ لَا يُخَالِطَنَّ فَاجِراً وَ مَنْ آخَی كَافِراً أَوْ خَالَطَ فَاجِراً كَانَ كَافِراً فَاجِراً. (صفات الشیعه ص ۴)

رسول خدا (صلی الله علیه و آله) می‌فرمود: کسی که به خدا و روز قیامت ایمان دارد، هرگز حاضر به دوستی و برادری با کفّار نمی‌شود…

 

همانا رسول خدا (صلی الله علیه و آله) می فرمود: هر کس ایمان به خدا و روز قیامت دارد، هرگز با هیچ کافری برادری نکرده و با هیچ زشتکاری همنشینی نمی‌کند. هر کس با کافری برادری کند و یا با فاجر و زشتکاری همنشینی کند، خود او نیز کافر و فاجر است.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: وَ اجْعَلْنِي أُوَالِي أَوْلِيَاءَكَ وَ أُعَادِي أَعْدَاءَك‏. (بحار الانوار ج ۸۳ ص ۱۰۹)

بار پروردگارا! مرا چنان قرار ده که دوستانت را دوست داشته و با دشمنانت دشمن باشم.

 

اَلْبَاقِرُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: ما بَعَثَ اللَّهُ نَبيّاً قَطّ إلّا بِولايَتِنا وَ البَراءةَ مِن أعدائِنا. (تفسیر صافی ج ۳ ص ۱۳۴)

خداوند هیچ پیغمبری را جز با ولایت ما و برائت و بیزاری از دشمنان ما برنیانگیخته است.

 

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَنْ سَرَّهُ أَنْ لَا يَكُونَ بَيْنَهُ وَ بَيْنَ اللَّهِ حِجَابٌ حَتَّی يَنْظُرَ إِلَی اللَّهِ‏ وَ يَنْظُرَ اللَّهُ إِلَيْهِ فَلْيَتَوَلَّ آلَ مُحَمَّدٍ وَ يَبْرَأْ مِنَ عَدُوِّهِمْ وَ يَأْتَمَّ بِالْإِمَامِ مِنْهُم‏. (بحار الانوار ج ۲۷ ص ۵۱)

هر کس دوست دارد بین او و خدا مانع و رادعی نباشد، باید ولایت آل محمد (علیهم السلام) را دارا باشد؛ از دشمنانشان بیزاری بجوید و از امام معصوم (علیه‌السلام) پیروی کند.

 

اَلرَسُولُ صَلَّی اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ: مَنْ سَرَّهُ أَنْ يَجْمَعَ اللَّهُ لَهُ الْخَيْرَ كُلَّهُ فَلْيُوَالِ عَلِيّاً بَعْدِي وَ لْيُوَالِ أَوْلِيَاءَهُ وَ لْيُعَادِ أَعْدَاءَه‏. (بحار الانوار ج ۲۷ ص ۵۵)

هر کس دوست دارد که خداوند هر چه خیر است نصیب او گرداند، بعد از من به وَلای علی(علیه‌السلام) تمسّک جوید، دوستانش را دوست و دشمنانش را دشمن بدارد.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: كَذَبَ مَنِ ادَّعَی مَحَبَّتَنَا وَ لَمْ يَتَبَرَّأْ مِنْ عَدُوِّنَا. (بحار الانوار ج ۲۷ ص ۵۸)

دروغ می‌گوید کسی که ادعای محبّت ما را می‌کند، ولی از دشمنان ما تبرّی و بیزاری نمی‌جوید.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: حُبُّ أَوْلِيَاءِ اللَّهِ وَاجِبٌ وَ الْوَلَايَةُ لَهُمْ وَاجِبَةٌ وَ الْبَرَاءَةُ مِنْ أَعْدَائِهِمْ وَاجِبَةٌ وَ مِنَ الَّذِينَ ظَلَمُوا آلَ مُحَمَّدٍ صَلَّی اللَّهُ عَلَيْهِم‏. (بحار الانوار ج ۲۷ ص ۵۴)

ولا و محبت اولیای خدا واجب است و بیزاری و تبرّی از دشمنانشان و از کسانی که به آل محمد (صلی‌الله علیه و آله) ستم روا داشته‌اند هم واجب و الزامی است.

 

اَلرَسُولُ صَلَّی اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ: يَا عَلِي‏ إِنَّ وَلَايَتَكَ لَا تُقْبَلُ إِلَّا بِالْبَرَاءَةِ مِنْ أَعْدَائِكَ وَ أَعْدَاءِ الْأَئِمَّةِ مِنْ وُلْدِك‏. (بحار الانوار ج ۲۷ ص ۱۹۹)

یا علی! تولّای تو جز با تبرّی از دشمنان تو و دشمنان امامان و فرزندان تو قبول نمی‌شود.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: إِذَا أَصْبَحْتَ وَ أَمْسَيْتَ يَوْماً لَا تَرَی فِيهِ إِمَاماً مِنْ آلِ مُحَمَّدٍ فَأَحْبِبْ مَنْ كُنْتَ تُحِبُّ وَ أَبْغِضْ مَنْ كُنْتَ تُبْغِضُ‏ وَ وَالِ مَنْ كُنْتَ تُوَالِي وَ انْتَظِرِ الْفَرَجَ صَبَاحاً وَ مَسَاء. (غیبت نعمانی ص ۱۵۸)

اگر روزی پیش آمد که پیشوا و امام از اهل بیت (علیهم السلام) از چشم شما ناپدید گردید، آنهایی که دوست داشتی (و مأمور به محبت آنها بودی) دوست بدار و آنهایی که دشمن و مبغوض داشتی دشمن بدار، و بر ولایت خود نسبت به موالیان خویش (اهل بیت علیهم السلام) ثابت قدم باش و هر صبح و شام (چشم به راه مولا و) منتظر فرج باش!

 

اَلْمَهَديُّ عَلَيْهِ السَّلَامُ: … أَنَا وَلِيٌّ لَكَ بَرِي‏ءٌ مِنْ عَدُوِّك‏… (بحار الانوار ج ۵۳ ص ۱۷۲)

(در زیارت آل یس) : من دوست شما هستم و از دشمن شما بیزارم.

 

۳- دشمن شناسی

اَلرَسُولُ صَلَّی اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ:‏‏ مَنْ نَازَعَ عَلِيّاً فِي الْخِلَافَةِ بَعْدِي فَهُوَ كَافِرٌ. (بحار الانوار ج ۳۸ ص ۱۳۵)

هرکس با علی (علیه السلام) در خلافت نزاع کند، کافر است.

 

أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلَامُ: وَ اعْلَمُوا أَنَّكُمْ لَنْ تَعْرِفُوا الرُّشْدَ حَتَّی تَعْرِفُوا الَّذِي‏ تَرَكَهُ وَ لَنْ تَأْخُذُوا بِمِيثَاقِ الْكِتَابِ حَتَّی تَعْرِفُوا الَّذِي نَقَضَهُ وَ لَنْ تَمَسَّكُوا بِهِ حَتَّی تَعْرِفُوا الَّذِي نَبَذَه‏… (نهج البلاغه ص   ۲۰۵ و ۲۰۶)

بدانید! که شما هرگز راه راست را نخواهید شناخت، مگر اینکه بدانید چه کسانی آن را رها کرده‌اند، و محال است به عهد و پیمان خداوند در قرآن وفادار باشید تا کسانی را که پیمان شکنی کرده‌اند، بشناسید، و هیچ گاه نمی‌توانید به قرآن تمسک جویید، جز آنکه بفهمید چه کسانی آن را دور انداخته اند…

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: قَالَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ افْتَرَضْتُ عَلَی عِبَادِي عَشَرَةَ فَرَائِضَ إِذَا عَرَفُوهَا أَسْكَنْتُهُمْ مَلَكُوتِي وَ أَبَحْتُهُمْ جِنَانِي‏… وَ السَّادِسَةُ مَعْرِفَةُ عَدُوِّي إِبْلِيسَ وَ مَا كَانَ مِنْ ذَاتِهِ وَ أَعْوَانِه… (بحار الانوار ج ۶۶ ص ۱۳)

خداوند عزیز و بلندمرتبه فرموده است: من ده فریضه برای بندگان قرار داده‌ام که اگر به آن معرفت داشته باشند، اهل بهشت خواهند بود، … ششم: شناخت دشمن من ابلیس، خودش و یارانش.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَنْ شَكَّ فِي كُفْرِ أَعْدَائِنَا وَ الظَّالِمِينَ لَنَا فَهُوَ كَافِرٌ. (بحار الانوار ج ۲۷ ص ۶۲)

هرکس در کفر دشمنان ما و ستمگران به ما (اهل بیت) شک کند، کافر است.

 

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَنْ خَالَفَ دِينَ اللَّهِ فَابْرَأْ مِنْهُ كَائِناً مَنْ كَانَ مِنْ أَيِّ قَبِيلَةٍ كَانَ وَ مَنْ عَادَی اللَّهَ فَلَا نُوَالِهِ كَائِناً مَنْ كَانَ مِنْ أَيِّ قَبِيلَة. (بحار الانوار ج ۴۶ ص ۱۷۶ و ۱۷۷ )

هرکس با دین خدا مخالفت کند، از او بیزار باش! هر کس که خواهد باشد، و از هر قبیله‌ای که باشد! هر کس با خدا دشمنی کند، او را دوست مدار، هرکس که باشد و از هر قبیله‌ای که باشد!

 

۴- آثار برائت

4-1 ایمان

اَلرَسُولُ صَلَّی اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ:‏ أَفْضَلُ الْإِيمَانِ الْحُبُّ فِي اللَّهِ وَ الْبُغْضُ فِي اللَّهِ. (جامع الاخبار ص ۱۲۸)

دوستی و دشمنی در راه خدا برترین ایمان است.

 

أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلَامُ: لَا يَكْمُلُ إِيمَانُ عَبْدٍ حَتَّی يُحِبَّ مَنْ أَحَبَّهُ اللَّهُ سُبْحَانَهُ وَ يُبْغِضَ مَنْ أَبْغَضَهُ اللَّهُ سُبْحَانَه‏. (تصنیف غررالحکم ص۸۸)

ايمان انسان مؤمن كامل نمی‌شود، مگر اينكه كسانی را كه محبوب خدا هستند، دوست بدارد و كسانی كه مورد تنفّر و غضب پروردگار هستند، مورد بغض او باشند.

 

اَلرِّضَا عَلَيْهِ السَّلَامُ: كَمَالُ الدِّينِ وَلَايَتُنَا وَ الْبَرَاءَةُ مِنْ عَدُوِّنَا. (بحار الانوار ج ۲۷ ص ۵۸)

کمال دین، در ولایت ما و بیزاری از دشمنان ماست.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَنْ أَحَبَّ لِلَّهِ وَ أَبْغَضَ لِلَّهِ وَ أَعْطَی لِلَّهِ وَ مَنَعَ لِلَّهِ فَهُوَ مِمَّنْ كَمَلَ إِيمَانُه‏. (بحار الانوار ج ۶۶ ص ۲۳۸)

هركه برای خدا دوست بدارد، برای خدا دشمن بدارد و برای خدا ببخشد، از كسانی است كه ايمانشان كامل شده است.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ:… وَ لَا إِيمَانَ بِاللَّهِ إِلَّا بِالْبَرَاءَةِ مِنْ أَعْدَاءِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَل… (بحار الانوار  ج ۱۰ ص ۲۲۸)

… و ایمان به خدای عزیز و بلندمرتبه امکان ندارد، مگر با برائت از دشمنان خدای عزیز و بلندمرتبه…

 

اَلْكَاظِمُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: شِيعَتُنَا الَّذِينَ يُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَ يُؤْتُونَ الزَّكاةَ وَ يَحُجُّونَ الْبَيْتَ الْحَرَامَ وَ يَصُومُونَ شَهْرَ رَمَضَانَ وَ يُوَالُونَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَ يَتَبَرَّءُونَ مِنْ أَعْدَائِهِم‏. (صفات الشیعه ص ۴)

شیعیان ما کسانی هستند که نماز را برپا می‌دارند و زکاه را می‌پردازند و به حجّ خانه‌ی خدا می‌روند، ماه رمضان را روزه می‌گیرند و ولایت اهل بیت را دارند و از دشمنان ایشان تَبرّی و بیزاری می‌جویند.

 

4-2 قبولی اعمال

قَالَ مَا سَبَبُ قَبُولِهَا (ُالصَّلَاة) قَالَ اَلسّجادُ (عَلَيْهِ السَّلَامُ): وَلَايَتُنَا وَ الْبَرَاءَةُ مِنْ أَعْدَائِنَا. (بحار الانوار ج  ۸۱ ص ۲۴۵)

شخصی از امام سجاد (علیه السلام) پرسید: سبب قبول شدن نماز چیست؟ حضرت فرمود: ولایت ما و بیزاری از دشمنان ما.

 

اَلسّجادُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: إِنَّ مُحَمَّداً لَسَيِّدُ الْأَوَّلِينَ وَ الْآخِرِينَ وَ إِنَّ أَصْحَابَ مُحَمَّدٍ الْمُوَالِينَ أَوْلِيَاءَ مُحَمَّدٍ وَ عَلِيٍّ (صَلَّی اللَّهُ عَلَيْهِمَا) وَ الْمُتَبَرِّءِينَ مِنْ أَعْدَائِهِمَا أَفْضَلُ أُمَمِ الْمُرْسَلِينَ وَ إِنَّ اللَّهَ لَا يَقْبَلُ مِنْ أَحَدٍ عَمَلًا إِلَّا بِهَذَا الِاعْتِقَادِ وَ لَا يَغْفِرُ لَهُ ذَنْباً وَ لَا يَقْبَلُ لَهُ حَسَنَةً وَ لَا يَرْفَعُ لَهُ دَرَجَةً إِلَّا بِه‏. (بحار الانوار ج ۱ ص ۱۸۱)

حضرت محمد (صلی الله علیه و آله) سَرور و آقای اولین و آخرین است، و اصحاب آن حضرت – که ولایت پیامبر (صلی الله علیه و آله) و امیرمؤمنان (علیه السلام) را پذیرفته و از دشمنان آنها بیزاری داشته باشند- از امّت‌های بقیه‌ی پیامبران افضل و برترند. خدا از هیچ کس عملی را نمی‌پذیرد، گناه کسی را نمی‌آمرزد، حسنه‌ای را قبول نمی‌کند، مقام و درجه‌ی کسی را بالا نمی‌برد، مگر با این اعتقاد.

 

4-3- پاداش در آخرت

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ:‏ مَنْ أَقَامَ فَرَائِضَ اللَّهِ وَ اجْتَنَبَ مَحَارِمَ اللَّهِ وَ أَحْسَنَ الْوَلَايَةَ لِأَهْلِ بَيْتِ نَبِيِّ اللَّهِ وَ تَبَرَّأَ مِنْ أَعْدَاءِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فَلْيَدْخُلْ مِنْ أَيِّ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ الثَّمَانِيَةِ شَاء. (بحار الانوار ج ۲۷ ص ۸۸)

کسی که واجبات خدا را بجا آورد و از محرمات دوری کند و ولایت اهل‌بیت پیغمبر (صلی الله علیه و آله) را نیکو بدارد و از دشمنان خداوند عزیز و بلندمرتبه تبرّی بجوید، (فردا) از هر یک از درهای هشتگانه بهشت که دلخواه او است، داخل آن گردد.

 

۵- عاقبت دشمنی با اهل بیت علیهم السلام

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: مَنْ أَحَبَّ كَافِراً فَقَدْ أَبْغَضَ اللَّهَ وَ مَنْ أَبْغَضَ كَافِراً فَقَدْ أَحَبَّ اللَّهَ ثُمَّ قَالَ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) صَدِيقُ عَدُوِّ اللَّهِ عَدُوُّ اللَّهِ. (صفات الشیعه ص ۹)

کسی که کافری را دوست بدارد، خدا را دشمن داشته، و کسی که کافری را دشمن بدارد، خدا را دوست داشته است. سپس فرمود: دوستِ دشمنِ خدا، دشمنِ خداست.

 

اَلرَسُولُ صَلَّی اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ:‏‏ مَنْ أَحَبَّ أَعْدَاءَنَا فَقَدْ عَادَانَا وَ نَحْنُ مِنْهُ بِرَاءٌ وَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ مِنْهُ بَرِي‏ء. (بحار الانوار ج ۲۷ ص ۶۰)

کسی که دشمنان ما را دوست بدارد، با ما دشمنی کرده و ما از او بیزاریم و خداوند عزیز و بلندمرتبه نیز از او بیزار است.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: حَقِيقٌ عَلَی اللَّهِ أَنْ لَا يُدْخِلَ الْجَنَّةَ مَنْ كَانَ فِي قَلْبِهِ مِثْقَالُ حَبَّةٍ مِنْ خَرْدَلٍ مِنْ حُبِّهِمَا. (بحار الانوار  ج ۳۰ ص ۲۱۵)

حقّ است بر خداوند که داخل بهشت نکند، کسی که ذره‌ای از محبّت اولی و دومی را به دل داشته باشد.

 

أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلَامُ: أَلَا وَ مَنْ سُئِلَ عَنْ قَاتِلِي فَزَعَمَ أَنَّهُ مُؤْمِنٌ فَقَدْ قَتَلَنِي‏. (بحار الانوار ج ۲ ص ۲۶۷)

آگاه باشید! کسی که قاتل مرا مؤمن بداند، شریک قتل من است.

 

اَلرَسُولُ صَلَّی اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ: أَلَا وَ مَنْ أَبْغَضَ آلَ مُحَمَّدٍ جَاءَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مَكْتُوباً بَيْنَ عَيْنَيْهِ آيِسٌ مِنْ رَحْمَةِ اللَّه‏. (بحار الانوار ج ۲۷ ص ۱۲۰)

آگاه باشید! هر کس دشمن آل محمد (علیهم‌السلام) باشد، روز قیامت می‌آید، در حالی که میان دو چشمانش (این عبارت) نقش بسته است:‌ ناامید از رحمت خدا! (رحمت خدا هرگز شامل حال او نخواهد شد.)

 

اَلرَسُولُ صَلَّی اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ: مَنْ حَارَبَ عَلِيّاً فَقَدْ حَارَبَنِي وَ مَنْ حَارَبَنِي فَقَدْ حَارَبَ اللَّهَ عَزَّ وَ جَل‏. (بحار الانوار ج ۲۷ ص ۶۲)

هر کس با علی جنگ کند، با من محاربه کرده و کسی که با من محاربه کند، با خدای عزیز و بلندمرتبه جنگ کرده است.

 

اَلرَسُولُ صَلَّی اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ: التَّارِكُونَ وَلَايَةَ عَلِيٍّ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) الْمُنْكِرُونَ لِفَضْلِهِ الْمُظَاهِرُونَ أَعْدَاءَهُ خَارِجُونَ عَنِ الْإِسْلَامِ مَنْ مَاتَ مِنْهُمْ عَلَی ذَلِك‏. (بحار الانوار ج ۲۷ ص ۲۳۸)

آن کسانی که ولایت علی (علیه‌السلام) را نپذیرفتند و فضل و برتری او را مُنکر شدند و با دشمنانش همداستان گردیدند، چنانچه بر همین حال بمیرند، بر دین اسلام نمرده‌اند.

 

اَلرَسُولُ صَلَّی اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ: وَلِيُّ علی وَلِيُّ اللَّهِ فَوَالِهِ وَ عَدُوُّ هَذَا عَدُوُّ اللَّهِ فَعَادِه‏. (بحار الانوار ج ۲۷ ص ۵۴)

دوست علی (علیه‌السلام) دوست خدا است؛ تو او را دوست بدار. دشمن علی (علیه‌السلام) دشمن خداست؛ تو نیز او را دشمن بدار.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: لَوْ جَحَدَ أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) جَمِيعُ مَنْ فِي الْأَرْضِ لَعَذَّبَهُمُ اللَّهُ جَمِيعاً وَ أَدْخَلَهُمُ النَّار. (بحار الانوار  ج ۶۹ ص ۱۳۴)

اگر همه‌ی اهل زمین ولایت امیرمؤمنان (علیه السلام) را انکار کنند، خدا همه‌ی آنها را عذاب و داخل آتش کند.

 

اَلصَّادِقُ عَلَيْهِ السَّلَامُ:… وَ مَا مِنْ آيَةٍ تَسُوقُ إِلَی النَّارِ إِلَّا وَ هِيَ فِي أَعْدَائِهِمْ وَ الْمُخَالِفِينَ لَهُم‏… (بحار الانوار ج ۲۴ ص ۳۱۶)

تمام آیاتی که به سوی آتش سوق می‌دهد، درباره دشمنان و مخالفان ماست.

 

۶- دعوت به برائت در ظهور

اَلْبَاقِرُ عَلَيْهِ السَّلَامُ: يُبَايَعُ الْقَائِمُ بِمَكَّةَ عَلَی كِتَابِ اللَّهِ وَ سُنَّةِ رَسُولِهِ… ثُمَّ يَنْطَلِقُ فَيَدْعُو النَّاسَ بَيْنَ الْمَسْجِدَيْنِ إِلَی كِتَابِ اللَّهِ وَ سُنَّةِ رَسُولِهِ وَ الْوَلَايَةِ لِعَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ وَ الْبَرَاءَةِ مِنْ عَدُوِّهِ…. (بحار الانوار ج ۵۲  ص ۳۰۸)

مردم با قائم (عج الله تعالی فرجه الشریف) در مکه بیعت می‌کنند… سپس حضرت به راه می‌افتد و بین مسجدین مردم را به کتاب خدا و سنت پیامبر (صلی الله علیه و آله) و ولایت امیرمؤمنان (علیه السلام) و بیزاری از دشمنانش دعوت می‌کند…

 

۷- برائت در نام گذاری

يَعْقُوبَ السَّرَّاجِ: ‏دَخَلْتُ عَلَی أَبِي عَبْدِ اللَّهِ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) وَ هُوَ وَاقِفٌ عَلَی رَأْسِ أَبِي الْحَسَنِ مُوسَی وَ هُوَ فِي الْمَهْدِ فَجَعَلَ يُسَارُّهُ طَوِيلًا فَجَلَسْتُ حَتَّی فَرَغَ فَقُمْتُ إِلَيْهِ فَقَالَ ادْنُ إِلَی مَوْلَاكَ فَسَلِّمْ عَلَيْهِ فَدَنَوْتُ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَرَدَّ عَلَيَّ بِلِسَانٍ فَصِيحٍ ثُمَّ قَالَ لِي اذْهَبْ فَغَيِّرِ اسْمَ ابْنَتِكَ الَّتِي سَمَّيْتَهَا أَمْسِ فَإِنَّهُ اسْمٌ يُبْغِضُهُ اللَّهُ وَ كَانَتْ وُلِدَتْ لِي بِنْتٌ وَ سَمَّيْتُهَا بِالْحُمَيْرَاءِ فَقَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ (عَلَيْهِ السَّلَامُ) انْتَهِ إِلَی أَمْرِهِ تَرْشُدْ فَغَيَّرْتُ اسْمَهَا. (بحار الانوار  ج ۴۸  ص ۱۹)

یعقوب سراج: محضر امام صادق (علیه السلام) رسیدم. آن حضرت در کنار گهواره امام کاظم (علیه السلام) آهسته با ایشان مدتی طولانی صحبت می‌کرد. پس از آن به من فرمود: بر مولای خویش سلام کن! من سلام عرض کردم و (آن حضرت به اعجاز در گهواره) به زبان فصیح جوابم را داده سپس فرمود: برو نامی که دیروز برای دخترت انتخاب کردی، تغییر بده؛ خدا این اسم را مبغوض می‌دارد.

یعقوب گوید: دخترم را به نام حمیرا نامیده بودم، امام صادق (علیه السلام) فرمود: دستور فرزندم را بپذیر تا هدایت شوی. من هم امر حضرت را امتثال کردم.